Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor kontra prawo

23 lutego 2018

NR 82 (Maj 2017)

Kiedy gmina może odmówić dowozu dziecka niepełnosprawnego do przedszkola?

0 420

Gmina nie ma ustawowego obowiązku pokrywania kosztów dojazdu niepełnosprawnego dziecka do każdego przedszkola wybranego przez rodzica. Jednak odmowa musi być każdorazowo poprzedzona wnikliwą analizą, ponieważ może okazać się, że w konkretnej sytuacji istnieje wymóg finansowania transportu takiego dziecka do przedszkola innego niż to, które jest położone geograficznie najbliżej miejsca zamieszkania ucznia.

 

Obowiązki gminy i uprawnienia rodziców

Na podstawie art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1943 z późn. zm., obowiązkiem gminy jest zapewnienie niepełnosprawnym dzieciom pięcioletnim i sześcioletnim bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższego przedszkola  albo zwrot kosztów przejazdu dziecka i opiekuna na zasadach określonych w umowie zawartej między wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) a rodzicami, jeżeli dowożenie zapewniają rodzice. Analogiczną regulację od 1 września 2017 r. będzie zawierał art. 32 ust. 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe, Dz. U. z 2017 r., poz. 59, z doprecyzowaniem, że obowiązki gminy dotyczą również dowozu takich dzieci do oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych. Rodzice dziecka są uprawnieni do dokonania wyboru, z której opcji skorzystają, czyli czy transport i opiekę nad dzieckiem powierzą gminie, czy zapewnią je we własnym zakresie z możliwością ubiegania się o zwrot kosztów (wyrok WSA w Olsztynie z 15 lipca 2008 r., sygn. akt: II SA/Ol 149/08, //orzeczenia.ns.gov.pl). Z drugiej strony gmina, gdy rodzice dokonują  wyboru oddalonego przedszkola, może odmówić finansowania dojazdów niepełnosprawnego dziecka do przedszkola, jeśli wykaże, że nie jest to najbliższe przedszkole w stosunku do miejsca zamieszkania dziecka mogące zapewnić realizację orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego (m.in. wyrok NSA w Warszawie z 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt: I OSK 3298/14, //orzeczenia.ns.gov.pl). W ostatnim czasie  Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie badał podobną sprawę i w uzasadnieniu wyroku z 2 lutego 2017 r. (II SA/Ol
1390/16, //orzeczenia.ns.gov.pl) zawarł wytyczne dla gmin, w jaki sposób mają analizować i prezentować rodzicom swoje stanowisko w razie odmowy zwrotu kosztów dowozu niepełnosprawnego dziecka do przedszkola.

Przykład

Omawiana sprawa dotyczyła dziecka z autyzmem mającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z zaleceniami obejmującymi dodatkowe godziny rewalidacji indywidualnej w formie zajęć o charakterze terapeutycznym oraz pomoc psychologiczno-pedagogiczną w zakresie zajęć logopedycznych, korekcyjno-kompensacyjnych dla dzieci z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi w celu doskonalenia sprawności grafomotorycznej oraz innych zajęć o charakterze terapeutycznym ukierunkowanych na doskonalenie umiejętności nawiązywania prawidłowych relacji z rówieśnikami, a także rozwijanie umiejętności komunikowania swoich potrzeb. Matka dziecka zapisała je do przedszkola znajdującego się w innej gminie, ale bliżej ich miejsca zamieszkania niż gminne przedszkole. Wybrana placówka dodatkowo posiadała szeroką ofertę terapeutyczną – jej syn korzystał z zajęć terapeutycznych m.in. na basenie oraz z terapii integracji sensorycznej w przystosowanej do tego sali i pod kierunkiem certyfikowanego terapeuty, a także z opieki nauczyciela wspomagającego.

Gdy rodzice dokonają wyboru oddalonego przedszkola gmina może odmówić finansowania dojazdów niepełnosprawnego dziecka, jeśli wykaże, że nie jest to najbliższe przedszkole w stosunku do miejsca zamieszkania dziecka mogące zapewnić realizację orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego.

Matka dziecka zwróciła się do wójta gminy z wnioskiem o zapewnienie dowozu z miejsca zamieszkania do przedszkola, w którym realizuje on obowiązek rocznego przygotowania przedszkolnego, wskazując, że przedszkole, do którego uczęszcza dziecko, jest najbliższą placówką z uwagi na odległość, a ponadto jest w stanie zapewnić jej dziecku odpowiednie warunki kształcenia i najlepiej realizuje zalecenia z orzeczenia o kształceniu specjalnym. Jednocześnie wskazała, że jej zdaniem gminne przedszkole jest położone dalej od ich miejsca zamieszkania i nie jest w pełni przystosowane do kształcenia jej dziecka. Wniosek spotkał się z odmową ze wskazaniem, że gmina na swoim terenie prowadzi przedszkole, do którego jest zorganizowany bezpłatny dojazd i dziecko może uczęszczać do tej placówki. Jeżeli wnioskodawczyni nie chce skorzystać z oferty gminy, jej syn może uczęszczać do dowolnie wybranego przedszkola ogólnodostępnego, ale wówczas gmina jest zwolniona z obowiązku dowożenia. W związku z tym matka dziecka wezwała  wójta gminy do usunięcia naruszenia prawa. Gmina zwróciła się do dyrektora prowadzonego przez siebie przedszkola z zapytaniem, czy zapewnia realizację obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego dziecka z orzeczonym autyzmem mającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z zaleceniami, jakie uzyskało dziecko. Przedszkole ogólnikowo poinformowało, że ma możliwość zapewnienia odpowiednich warunków do odbycia rocznego przygotowania przedszkolnego dziecku. W związku z tym ponownie odmówiono wnioskodawczyni finansowania dowozu dziecka do sąsiedniej gminy, poinformowano ją o stanowisku gminnego przedszkola i dodatkowo wskazano, że placówka, do której uczęszcza dziecko, ma charakter ogólnodostępny, a nie specjalistyczny.

W skardze do WSA matka dziecka argumentowała m.in. że gmina odmówiła jej organizacji dowozu do innego przedszkola, choć samorządowe przedszkole oferuje dziecku miejsce w licznej grupie, nie zatrudnia specjalistów, nie ma odpowiedniego doświadczenia w pracy z osobami ze spektrum autyzmu i nie posiada sal dostosowanych do specyfiki funkcjonowania sensorycznego dziecka z autyzmem. Przyznała, że na terenie jej gminy z punktu geograficznego wokół jej miejsca zamieszkania są przedszkola bliżej położone, ale żadne nie oferuje takiej opieki, jakiej wymaga jej syn. Z kolei gmina m.in. podniosła, że dyrektor przedszkola samorządowego zajął stanowisko, że placówka umożliw...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy