Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor kontra prawo

10 stycznia 2019

NR 98 (Styczeń 2019)

Urlopy nauczycieli przedszkoli i oddziałów przedszkolnych

0 13

Pragmatyka służbowa reguluje wiele uprawnień urlopowych nauczycieli przedszkoli samorządowych i oddziałów przedszakolnych w szkołach. Przysługują im one w szerszym zakresie niż pracownikom niepedagogicznym i nauczycielom placówek prowadzonych przez inne organy. Prezentujemy możliwości skorzystania z takich nieobecności w pracy.

Urlop wypoczynkowy

Nauczyciele wykonujący pracę w samorządowych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych, w tym dyrektorzy, korzystają z wypoczynku na zasadach określonych dla nauczycieli placówek nieferyjnych. Nauczyciel zatrudniony przez cały rok kalendarzowy w pełnym wymiarze zajęć jest uprawniony do urlopu wypoczynkowego w wymiarze 35 dni roboczych w czasie ustalonym w planie urlopów bez względu na staż pracy. Pedagog, który nie przepracuje pełnego roku, ma do wykorzystania proporcjonalny urlop według przeliczenia, zgodnie z którym za każdy miesiąc pracy przysługuje 1/12 wymiaru urlopu mnożonego przez 35 dni, a jeśli wynik matematyczny nie będzie obejmował pełnych dni, dokonuje się zaokrąglenia urlopu w górę (art. 64 ust. KN w zw. z art. 1551 § 1, art. 1552a § 1 i art. 1553 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, Dz. U. z 2018 r., poz. 917). Niepełne miesiące pracy na początku lub końcu zatrudnienia zaokrągla się w górę i przyjmuje do wyliczeń po 1/12. Urlop proporcjonalny przysługuje także nauczycielowi zatrudnionemu w niepełnym wymiarze zajęć (wymiar etatu mnoży się przez 35 dni przy zatrudnieniu przez cały rok kalendarzowy) i tu również obowiązuje zasada zaokrąglania wymiaru urlopu do pełnego dnia w razie uzyskania ułamkowego wyniku – art. 154 § 2 k.p.
Plan urlopów nie obejmuje czterech dni tzw. urlopu na żądanie. Jeśli plan nie uwzględnia 31 dni roboczych, w pozostałym zakresie dyrektor z nauczycielem (dyrektor z organem prowadzącym) indywidualnie ustalają termin wypoczynku – art. 163 § 1 i § 11 k.p. Dyrektor (organ prowadzący) jest obowiązany udzielić na żądanie nauczyciela (dyrektora) i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż cztery dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Pracownik zgłasza żądanie udzielenia urlopu najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu – art. 1672 k.p. 
Na wniosek nauczycielki udziela się jej urlopu bezpośrednio po urlopie macierzyńskim lub rodzicielskim bez względu na treść planu urlopów; dotyczy to także nauczyciela – ojca wychowującego dziecko, który korzysta z urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego lub ojcowskiego (art. 163 § 3, art. 1821g k.p). 
Przesunięcie terminu urlopu – zarówno objętego planem urlopów, jak i indywidualnie ustalonego – reguluje art. 66a ust. 1 KN, zgodnie z którym przyczyna usprawiedliwiająca nieobecność w pracy, a w szczególności z powodu: czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby, odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, powołania na ćwiczenia wojskowe lub na przeszkolenie wojskowe albo stawienia się do pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie (do trzech miesięcy), urlopu macierzyńskiego (rodzicielskiego, ojcowskiego), urlopu dla poratowania zdrowia, skutkuje obowiązkiem udzielenia urlopu w późniejszym terminie. Z kolei część urlopu wypoczynkowego niewykorzystana z powodu: czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby, odosobnienia w związku z chorobą zakaźną, odbywania ćwiczeń wojskowych lub przeszkolenia wojskowego albo pełnienia terytorialnej służby wojskowej rotacyjnie (do trzech miesięcy), urlopu macierzyńskiego i dla poratowania zdrowia, musi zostać udzielona w późniejszym terminie – art. 66a ust. 2 KN. Z powołanych regulacji wynika, że każda usprawiedliwiona nieobecność w pracy przypadająca na pierwszy dzień urlopu przesuwa jego termin, natomiast jeśli takie zdarzenie nastąpi dopiero w czasie urlopu, nie zawsze przerywa urlop. Dla przykładu: choroba dziecka rozpoczynająca się pierwszego dnia urlopu zmienia termin urlopu, natomiast zwolnienie lekarskie uzyskane w późniejszym czasie urlopu powoduje, że nauczyciel nie uzyska części urlopu pokrywającej się z chorobą innej osoby niż on sam.
Z uwagi na ustawowy wymiar urlopu przekraczający 26 dni roboczych niepełnosprawni nauczyciele niestety nie uzyskują prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego (art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Dz. U. z 2018 r., poz. 511).

Urlopy bezpłatne

Nauczyciele, w tym dyrektorzy, mają szersze możliwości korzystania z urlopów bezpłatnych niż ogół pracowników.
Na podstawie art. 17 ust. 2 i 2a KN urlop bezpłatny na czas zajmowania następujących stanowisk lub pełnienia funkcji otrzymują nauczyciele: 

  • mianowani lub dyplomowani zatrudnieni na stanowisku kuratora oświaty; 
  • przechodzący do pracy w urzędach administracji rządowej, kuratoriach oświaty, Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, okręgowych komisjach egzaminacyjnych, specjalistycznej jednostce nadzoru, w organach sprawujących nadzór pedagogiczny nad zakładami poprawczymi oraz schroniskami dla nieletnich na stanowiska wymagające kwalifikacji pedagogicznych;
  • z którymi został nawiązany stosunek pracy na podstawie wyboru na okres pełnienia funkcji z wyboru;
  • skierowani do pracy w szkołach europejskich działających na podstawie Konwencji o Statucie Szkół Europejskich. 

Ponieważ przepis stanowi, że nauczyciel w każdej z ww. sytuacji otrzymuje urlop, dyrektor (organ prowadzący) ma obowiązek jego udzielenia nauczycielowi (dyrektorowi), nawet bez złożenia wniosku przez nauczyciela (dyrektora), niezwłocznie po dowiedzeniu się o zaistnieniu okoliczności wymienionych w art. 17 ust. 2 i 2a KN. Urlop trwa przez cały czas zajmowania stanowiska, pełnienia funkcji lub skierowania do szkoły europejskiej. Dyrektor ma obowiązek złożenia rezygnacji z zajmowanego stanowiska przed udzieleniem urlopu bezpłatnego z tych powodów.
Zgodnie z art. 68 ust. 1 zd. 2 KN nauczyciel może otrzymać urlop bezpłatny dla celów naukowych, artystycznych, oświatowych, a także z innych ważnych przyczyn. Urlopu udziela dyrektor na umotywowany wniosek nauczyciela (organ prowadzący – dyrektorowi na jego uzasadniony wniosek) na czas określony, pod warunkiem że nie spowoduje to zakłócenia toku pracy przedszkola lub oddziału przedszkolnego. Dyrektor nie ma obowiązku udzielenia nauczycielowi (organ prowadzący – dyrektorowi) urlopu bezpłatnego, jeżeli uzna, że nie pozwala na to tok pracy placówki (§ 12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 19 grudnia 2000 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania nauczycielom urlopów dla dalszego kształcenia się, dla celów naukowych, artystycznych, oświatowych i z innych ważnych przyczyn oraz ulg i świadczeń związanych z tym kształceniem, a także organów uprawnionych do ich udzielania, Dz. U. z 2001 r. Nr 1, poz. 5 – dalej RUNUK). U...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy