Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor we współpracy

13 lutego 2018

NR 86 (Listopad 2017)

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka ważnym zadaniem przedszkola

0 339

Każdy rodzic, kiedy rodzi się jego dziecko, ma nadzieję, że będzie ono zdrowe i sprawne. Niestety nie zawsze tak jest. Czasami rozwój dziecka przebiega nieprawidłowo od samego początku albo istnieje uzasadnione zagrożenie, że będzie poważnie opóźniony. Co roku w Polsce średnio od 1,3 do 6% dzieci rodzi się z różnymi wadami wrodzonymi bądź problemami zwiastującymi ryzyko niepełnosprawności.

 

Trudno ustalić wielkość populacji dzieci z różnymi wadami wrodzonymi bądź problemami zwiastującymi ryzyko niepełnosprawności w wieku od 0 do 7 lat, gdyż nie ma w Polsce precyzyjnych i aktualnych danych na ten temat. Rejestry małych dzieci – według kategorii niepełnosprawności WHO lub kryterium stosowanego w oświacie – prowadzone są przez różne podmioty, częściowo przez służbę zdrowia, pomoc społeczną, publiczne i niepubliczne placówki oświatowe oraz stowarzyszenia zajmujące się organizowaniem ośrodków wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. 

Dlaczego WWR jest tak ważne?

Wcześniactwo, wady wrodzone czy inne choroby i zaburzenia wiążą się z poważnymi konsekwencjami rozwojowymi i funkcjonalnymi, które w znacznym stopniu mogą ograniczać dziecko w poznawaniu świata, rozumieniu i inicjowaniu zmian w swoim otoczeniu oraz komunikowaniu się z rodzicami. Trudności te są tym większe i rozleglejsze, im więcej schorzeń posiada dziecko. Dlatego lekarze, psycholodzy, terapeuci i rehabilitanci wskazują wiele argumentów przemawiających na korzyść wielospecjalistycznej, systemowej pomocy, jakiej należy udzielać tak małym, a już niepełnosprawnym dzieciom, bowiem:

  • z wyjątkowo dużą plastycznością centralnego układu nerwowego we wczesnym okresie rozwoju wiąże się możliwość korekcji zaburzonych funkcji i kompensacji deficytów, w ciągu pierwszych czterech lat życia dziecka wytwarza się połowa wszystkich połączeń pomiędzy komórkami mózgowymi, które umożliwiają późniejszą naukę;
  • większa jest możliwość zahamowania rozwoju zaburzeń o postępującym przebiegu, a czasami nawet całkowitego zatrzymania niekorzystnych zmian;
  • większa jest podatność małych dzieci na postępowanie rewalidacyjne i w efekcie szybsze postępy usprawniania, łatwiejsze generalizowanie przez dzieci wypracowanych umiejętności i nawyków;
  • rodzice małych dzieci mają więcej nadziei, sił, zapału i wiary, dlatego są bardziej zaangażowani we współpracę ze specjalistami i we własny udział w terapii dziecka;
  • istnieje ryzyko narastania wielu niekorygowanych zaburzeń wraz z wiekiem, co skutkować może utrudnieniem terapii oraz edukacji dzieci starszych.

Dlaczego WWR jest ważnym zadaniem przedszkola?

Po pierwsze: WWR jest systemem oddziaływań profilaktycznych, diagnostycznych, leczniczo-rehabilitacyjnych i terapeutyczno-edukacyjnych, których podmiotem jest małe dziecko wykazujące nieprawidłowości w rozwoju psychoruchowym oraz jego rodzina. Czy dziecko ma kilka tygodni, kilka miesięcy, czy kilka lat, to jak najszybsze wsparcie jego i rodziców jest warunkiem najbardziej optymalnego 
rozwoju.
Po drugie: WWR jest bezpłatną, kompleksową pomocą skierowaną do najmłodszych dzieci z niepełnosprawnością realizowaną w systemie edukacji.

  • Dziecko może zostać objęte WWRD – w wymiarze od 4 do 8 godzin miesięcznie na podstawie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju. Od 1 lutego 2017 r. takie opinie mogą wydawać wyłącznie zespoły orzekające działające w publicznych poradniach 
  • psychologiczno-pedagogicznych, także w poradniach specjalistycznych – właściwych dla miejsca zamieszkania dziecka lub przedszkola, do którego dziecko uczęszcza.
  • Uzyskanie przez dziecko orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego nie wyklucza jego udziału w zajęciach organizowanych w ramach WWR. Taką możliwość stwarza od 12 lat prawo oświatowe, a od 1 września 2017 r. także nowe rozporządzenie MEN z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 30 sierpnia 2017 r., poz. 1635), które określa warunki wspierania dziecka w celu pobudzania jego psychoruchowego i społecznego rozwoju od chwili wykrycia niepełnosprawności do momentu podjęcia nauki w szkole. 

Wczesne wspomaganie może być organizowane m.in. w publicznych i niepublicznych: przedszkolach, w tym specjalnych, oraz innych formach wychowania przedszkolnego, a także w szkołach podstawowych i placówkach oświatowych, o ile:

1. Zatrudniają one kadrę posiadającą kwalifikacje do prowadzenia zajęć w ramach wczesnego wspomagania, którą stanowi w zależności od potrzeb 
dziecka:

  • Psycholog – odpowiedzialny jest za rozpoznanie możliwości psychofizycznych dzieci poprzez prowadzenie badań, obserwacji i działań postdiagnostycznych. Dokonuje on oceny rozwoju psychicznego, analizuje stan emocjonalny oraz społeczny dziecka, jak również możliwości intelektualne. Jest on też osobą, która przede wszystkim oferuje wsparcie rodzinie dziecka w rozwiązywaniu problemów wychowawczych i dydaktycznych. Poszerza wiedzę rodziców w zakresie pracy z dzieckiem w domu poprzez organizację indywidualnych konsultacji i rozmów. 
  • Pedagog specjalny – najogólniej mówiąc, prowadzi terapię pedagogiczną, która obejmuje wiele form zajęć w zakresie stymulacji rozwoju poznawczego, emocjonalnego i społecznego dziecka. Prowadzi ćwiczenia w zakresie usprawniania: percepcji wzrokowej i słuchowej, spostrzegania, koordynacji wzrokowo-ruchowej, koncentracji uwagi i myślenia, sprawności manualnych, grafomotorycznych, orientacji przestrzennej i świadomości własnego ciała, integracji zmysłów, a także prowadzi trening samodzielności i samoobsługi.
  • Logopeda – ocenia czynności fizojologiczne (ssanie, połykanie itp.), aparat mowy, rozwój komunikacji, prowadzi terapię logopedyczną – kształtuje, doskonali mowę i umiejętność komunikowania się dziecka poprzez różnego rodzaju zabawy stymulujące rozwój mowy, ćwiczenia usprawniające pracę aparatu mowy – w razie
  • konieczności wprowadza metody komunikacji wspomagającej lub alternatywnej (zastępczej) oraz wspiera rodzinę.
  • Terapeuci innych specjalności: fizjoterapeuci, rehabilitanci, hipoterapeuci, dogoterapeuci itp.

Warunkiem koniecznym w pracy tych specjalistów jest stała wymiana informacji, wzajemne konsultacje i wspólne rozwiązywanie problemów, wspólna dbałość o to, by wspieranie rozwoju dziecka przynosiło największe efekty.

2 Dysponują pomieszczeniami do prowadzenia zajęć w ramach wczesnego wspomagania indywidualnie i w grupie, wyposażonymi w sprzęt specjalistyczny i środki dydaktyczne odpowiednie do potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych dzieci.
 

Dyrektor przedszkola, które spełnia ww. wymagania, powołuje zespół wczesnego wspomagania rozwoju dziecka po otrzymaniu wspomnianej opinii PPP. Ustala też – w porozumieniu z rodzicami – miejsce odbywania się zajęć WWR, przy czym dla dzieci, któ...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy