Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor kontra prawo

20 maja 2021

NR 121 (Maj 2021)

Plac zabaw edukacja i bezpieczeństwo dzieci

104

Dyrektor prowadzi monitorowanie realizacji podstawy programowej w ramach planu nadzoru opracowanego na każdy rok szkolny. Do realizacji podstawy programowej niezbędne jest zapewnienie odpowiednich warunków. W przypadku dyrektora nadzorującego kształcenie, wychowanie i opiekę dziecka w wieku przedszkolnym za istotne uznaje się osiągnięcia kompetencji w obszarze poznawczym, emocjonalnym, społecznym i fizycznym. Te kompetencje są uzyskiwane podczas zajęć zorganizowanych, indywidualnych i swobodnych zarówno na terenie budynku, jak i poza nim. Przedszkole powinno zapewniać dzieciom możliwość korzystania z placu zabaw. Na co, w zakresie bezpieczeństwa na placu zabaw, powinien zwrócić uwagę dyrektor?

Plac zabaw spełnia określone funkcje w procesie edukacyjnym. Do ich prawidłowego osiągnięcia dyrektor może określić standardy i wskaźniki. 
1. Standard 
Przedszkole dysponuje odpowiednim placem zabaw do właściwego przebiegu procesu dydaktyczno-wychowawczego. Wyposażenie placu zabaw zapewnia warunki do realizacji zadań statutowych.

POLECAMY

Wskaźniki:

  • placówka dysponuje wyposażeniem placu zabaw niezbędnym do realizacji zadań statutowych,
  • wyposażenie placu zabaw jest właściwie utrzymane i zabezpieczone,
  • placówka czyni starania, aby wyposażenie było nowoczesne, a warunki pobytu na placu zabaw atrakcyjne.

Plac zabaw to obszar, w którego skład wchodzą:

  • niewielkie obiekty budowlane, tzw. obiekty małej architektury, jak: huśtawki, piaskownice, drabinki (art. 3 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane) podlegające wymaganiom wieloczęściowej normie bezpieczeństwa PN-EN 1776,
  • nawierzchnia podlegająca normom bezpieczeństwa PN-EN 1176 oraz PN-EN 1177 (odnoszącym się do badania poziomu amortyzacji nawierzchni wokół urządzeń zabawowych).

Normy opisują wymagania budowania obiektów (jakości materiałów i ich obróbki, wytrzymałości konstrukcyjnej, zabezpieczenia użytkowników przed upadkiem z podestów, schodów i pochylni, zabezpieczenia przed zmiażdżeniem między elementami ruchomymi, budowy i właściwości specyficznych typów wyposażenia, takich jak huśtawki, zjeżdżalnie, wymiarów, które mogą powodować zakleszczenie części ciała dziecka w urządzeniu). Jest to ważne dla dyrektora ze względu na bezpieczeństwo dzieci. Od każdego wykonawcy należy wymagać w dokumentacji projektowej zgodności z aktualnym wydaniem wieloczęściowej normy PN-EN 1176. Na placu zabaw nie powinny być montowane lekkie zabawki ogrodowe oznaczone znakiem CE, trampoliny ogrodowe, bo nie spełniają wymagań odpowiedniej normy. Dla właściwego utrzymania i konserwacji urządzeń dyrektor otrzymuje instrukcję pisemną od wykonawcy. Może on też przygotować kartę kontroli wewnętrznej obiektu. Według normy PN-EN 1776 dla każdego placu zabaw powinien być jednak założony dziennik kontroli, a wszystkie przeglądy i naprawy odnotowane w tym dzienniku. Zarządzający obiektem powinien mieć także świadectwa kontroli i badań technicznych. Okazania dokumentacji placu zabaw może zażądać od dyrektora straż miejska, policja oraz nadzór budowlany.

2.  Standard 
Przedszkole zapewnia dzieciom i pracownikom przebywającym na terenie placu zabaw zdrowe, bezpieczne i higieniczne warunki.

Wskaźniki:

  • wyposażenie placu zabaw i organizacja zajęć odpowiadają wymogom bezpieczeństwa i higieny pracy,
  • dyrektor kontroluje plac zabaw pod kątem zapew-
  • nienia bezpiecznych i higienicznych warunków korzystania z jego wyposażenia,
  • rozpoznawane są potencjalne zagrożenia bezpieczeństwa na terenie placu zabaw i podejmowane są działania zapewniające bezpieczeństwo i higienę pracy,
  • w czasie zajęć na terenie placu zabaw dzieci mają zapewnioną odpowiednią opiekę,
  • nauczyciele są przeszkoleni w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy,
  • przedszkole uczy zasad bezpieczeństwa, 
  • przestrzegane są przepisy dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy.

Obowiązek dbałości i odpowiedzialności za obiekt budowlany jest zapisany m.in. w art. 214 § 2 Kodeksu pracy: „Pracodawca jest obowiązany utrzymywać obiekty budowlane i znajdujące się w nich pomieszczenia pracy, a także tereny i urządzenia z nim związane w stanie zapewniającym bezpieczne i higieniczne warunki pracy”. 

Dyrektor, co najmniej raz w roku, przeprowadza kontrolę zapewniania bezpiecznych i higienicznych warunków korzystania z obiektów należących do szkoły lub przedszkola, w tym bezpiecznych warunków nauki, oraz określa kierunki poprawy (§ 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2020 r. nr 6, poz. 1604 ze zm.). Jako przełożony pracowników jednostki (art. 68 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe), dyrektor może wyznaczyć pracowników odpowiedzialnych za przeprowadzenie kontroli obiektów placówki oraz określić jej termin. Może to uczynić w drodze zarządzenia, jednak to on odpowiada za określenie poprawy warunków korzystania z obiektów należących do przedszkola. 

Wykonawcy placów zabaw przekazują dyrektorowi instrukcje zawierające wymóg przeprowadzania trzech rodzajów kontroli: rutynowych oględzin, funkcjonalnych i rocznych. Instrukcje powinny stanowić dokumentację obiektu budowlanego i ich stosowanie jest wiążące dla właściwego przeglądu, konserwacji i naprawy. Dyrektor na podstawie instrukcji może opracować procedurę kontroli obiektu oraz karty kontroli. W procedurze uwzględnia konieczność wymiany piasku zgodnie z wytycznymi Głównego Inspektora Sanitarnego. 

Istotnym elementem dla utrzymania bezpieczeństwa jest regulamin korzystania z placu zabaw. Powinien on zawierać minimum kilka podstawowych informacji dotyczących: obowiązku zapoznania się z regulaminem przez każdego użytkownika obiektu, tego, kto może korzystać z obiektów małej architektury, opisu sposobów korzystania z urządzeń i konstrukcji, zakazu spożywania alkoholu, palenia wyrobów tytoniowych, numerów alarmowych, danych kontaktowych do właściciela, zarządcy lub administratora placu zabaw. 

Dyrektor także zgodnie z art. 108a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe może zainstalować monitoring, gdy jest to konieczne do zapewnienia bezpieczeństwa dzieci lub ochrony mienia. Dyrektor w uzgodnieniu z organem prowadzącym przedszkole po przeprowadzeniu konsultacji z radą pedagogiczną, radą rodziców może wprowadzić szczególny nadzór nad terenem przedszkola w postaci środków technicznych rejestrujących obraz placu zabaw. Zapis przechowuje przez okres nie dłuższy niż trzy miesiące od dnia nagrania. Dyrektor uzgadnia z organem prowadzącym środki organizacyjne i techniczne właściwe dla ochrony przechowywanych nagrań obrazu oraz danych osobowych dzieci, pracowników i innych osób, których w wyniku tych nagrań można zidentyfikować. Plac zabaw powinien zostać oznaczony informacją o monitoringu nie później niż jeden dzień przed jego uruchomieniem. Nie później niż na 14 dni przed wprowadzeniem monitorowania należy poinformować dzieci, nauczycieli i pracowników administracji i obsługi oraz inne osoby, które mogą wejść na teren placu zabaw (np. rodziców odbierających swoje pociechy z pobytu na dworze do domu), o tym fakcie. Droga informowania zgodnie z zapisem art. 108 ust. 6 Prawa oświatowego może być dowolna – w sposób przyjęty w jednostce. Zastosowanie monitoringu wiąże się także z wprowadzeniem informacji do statutu, dodatkowych regulaminów, procedur w zakresie zasad, sposobu i trybu udostępniania zapisów, ochrony dostępu, zabezpieczeń przed utratą danych, uszkodzeniem i zniszczeniem nośników pamięci, okresu przechowywania danych oraz reakcji na zdarzenia.

3. Standard 

Przedszkole umożliwia dzieciom na terenie placu zabaw rozwój zdolności kondycyjno-koordynacyjnych. Wychowanie fizyczne sprzyja kształtowaniu charakteru i cech społecznych. 

Wskaźniki:

  • działania nauczycieli uwzględniają zadania wychowania fizycznego:
  • fizjologiczno-zdrowotne z dostarczeniem wszechstronnych bodźców rozwojowych,
  • praktyczno-sprawnościowe wiążące się z rozwojem motoryki oraz praktycznymi umiejętnościami dziecka,
  • ogólnowychowawcze, związane z kierowaniem procesami poznawczymi, kształtowaniem osobowości i aktywności społecznej; 
  • nauczyciele wprowadzają różnorodne rozwiązania organizacyjne i metodyczne w trakcie pobytu dzieci na placu zabaw rozwijające cechy motoryczne (siła, szybkość, wytrzymałość, skoczność), koordynację (zwinność, orientację przestrzenną), umiejętności wolicjonalne (odwaga);
  • dziecko uczestniczy w zajęciach ruchowych, w zabawach, grach i zajęciach sportowych.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa oświatowego przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych oraz inne formy wychowania przedszkolnego są obowiązane do prowadzenia zajęć rozwijających sprawność fizyczną dzieci poprzez zapewnienie udziału w zajęciach ruchowych, grach i zabawach. Nauczyciel zgodnie z metodyką wychowania fizycznego organizuje zabawy:

  • orientacyjno-porządkowe (np. krycie się, tropienie, ustawienia się, reakcje na sygnały, znaki, polecenia),
  • z elementami równowagi (np. chód po równoważni, przekraczanie przeszkód, przechodzenie z jednego przyrządu na drugi, przechodzenie po mostku), 
  • bieżne (np. z omijaniem przeszkód, z wykonaniem dodatkowych zadań, na wyznaczonej trasie),
  • z elementami rzutu, celowania, toczenia, dźwigania na wolnej przestrzeni (np. na trawniku, boisku, placu zabaw – rzuty do kosza, do obręczy),
  • wspinanie się (np. pokonywanie torów przeszkód, ćwiczenie ruchów naprzemiennych na drabinkach),
  • z elementami skoku, przeskoku (jednonóż, obunóż), np. z liną, skakanką, skoki przez przeszkody, rów,...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy