Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor we współpracy

12 marca 2019

NR 100 (Marzec 2019)

Ostatnie zmiany w zakresie oceny pracy nauczycieli i ich konsekwencje

0 68

Ocena pracy każdego z zatrudnionych pracowników jest podstawowym zadaniem dyrektora przedszkola w obszarze zarządzania zasobami ludzkimi. Dyrektor przedszkola ma wyjątkową autonomię w prowadzeniu polityki kadrowej, ale pod jednym warunkiem: musi ona być zgodna z obowiązującymi zasadami i regulacjami prawnymi.

Obecnie do podstawowych przepisów prawnych, które regulują procedowanie oceny pracy, zaliczyć należy takie akty prawne, jak:

  • ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela – Dz. U. z dnia 22 maja 2018 r., poz. 9671, ze zm.;
  • ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe – Dz. U.z dnia 24 maja 2018 r., poz. 9962, ze zm.;
  • ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych – Dz. U z dnia 29 listopada 2017 r., poz. 2203;
  • od 1 września 2018 r. sprawy oceny pracy nauczycieli reguluje rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 maja 2018 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego – Dz. U. z dnia 12 czerwca 2018 r., poz. 1133;
  • w przypadku szkół i placówek publicznych, dla których organem prowadzącym jest jednostka samorządu terytorialnego, należy ponadto kierować się wskazaniami wynikającymi z uwarunkowań kontroli zarządczej, które są określone w dwóch kolejnych aktach prawnych, a mianowicie:
    • art. 68–71 (rozdział 6) ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych – Dz. U. z 24 września 2009 r. Nr 157, poz. 1240, ze zm.;
    • komunikat nr 23 Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie standardów kontroli zarządczej dla sektora finansów publicznych – Dz. Urz. MF z dnia 30 grudnia 2009 r. Nr 15, poz. 8).

Od stycznia 2019 r. w obszarze oceny pracy nauczyciela zaczęły obowiązywać nie tyle nowe, co nieco zmienione regulacje prawne. Ich źródłem jest ustawa z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw3. Wszystkie zmiany dotyczące oceny pracy zostały zawarte w art. 6 tej ustawy zmieniającej, a dokładnie w punkcie 3 tego artykułu. Zmienił on zapisy art. 6a w ust. 1 pkt 3, który teraz otrzymał następujące brzmienie: „co 5 lat pracy w szkole od dnia uzyskania stopnia nauczyciela kontraktowego, nauczyciela mianowanego i nauczyciela dyplomowanego”. Usunięte zostały ponadto ustępy od 14 do 18. Zapisy tych ustępów dotyczyły regulaminów ustalających wskaźniki spełniania poszczególnych kryteriów szczegółowych określonych w stosownym rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej4. W tym miejscu niezbędne wydaje się wyjaśnienie dotyczące sformułowania „regulamin”. Niejednokrotnie można się spotkać ze stanowiskiem, że omawiana zmiana w Karcie Nauczyciela spowodowała rezygnację z regulaminów oceniania. Nic bardziej mylnego. Przedmiotowa zmiana ustawowa spowodowała jedynie rezygnację z formułowania wskaźników opisujących szczegółowo spełnianie poszczególnych kryteriów ministerialnych. Natomiast brak wskaźników, w swojej istocie, nie likwiduje regulaminów oceny pracy nauczyciela jako takich. Uważam, że regulamin określający procedurę oceny pracy nauczycieli na podstawie aktualnych regulacji powinien być opracowany i funkcjonować w przedszkolu. 
Regulamin oceny powinien zawierać opis procedury oceniania pracy, ale zamiast wskaźników, o których była mowa w poprzednich rozwiązaniach, powinny zostać opisane wskazania dotyczące wartościowania każdego z kryteriów w skali od 0 do 3. Poziom „0” oznacza brak spełniania danego kryterium, natomiast wartości od 1 do 3 powinny wskazywać stopień pozycjonowania spełniania danego kryterium. Rezultat tych zmian jest taki, że zamiast kilku wskaźników do każdego kryterium (każdy z nich był oceniany według skali określonej w danym przedszkolu) mamy proste wartościowanie każdego pojedynczego kryterium jako całości zgodnie z jednolitą skalą.

Ocena a awans

Na podstawie zmian, jakie w zapisach Karty Nauczyciela zostały wcześniej wprowadzone, nastąpiło bardzo mocne i jednoznaczne powiązanie oceny pracy nauczyciela z jego ścieżką awansu zawodowego. Taki sposób powiązania tych dwóch elementów nauczycielskiej rzeczywistości oznacza, że uległa likwidacji funkcjonująca do końca roku szkolnego 2017/2018 ocena dorobku zawodowego za okres stażu, a jednocześnie nowa ocena pracy stała się wymiernym narzędziem okresowej weryfikacji jakości pracy samego nauczyciela i to bez względu na jego stopień awansu zawodowego. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na jeszcze jedną ważną zmianę ustawową. Otóż punkt 8 art. 6 ustawy zmieniającej zmienił zapisy art. 9f ust. 2 Karty Nauczyciela, który teraz brzmi następująco: „Nauczycielom, którzy w okresie trwania stażu zmienili miejsce zatrudnienia, do stażu, o którym mowa w art. 9c ust. 1, zalicza się okres dotychczas odbytego stażu, jeżeli podjęli zatrudnienie w szkole nie później niż w okresie trzech miesięcy po ustaniu poprzedniego stosunku pracy i za okres dotychczas odbytego stażu otrzymali co najmniej dobrą ocenę pracy”. Zmiana ta ma istotne znaczenie zwłaszcza dla nauczycieli stażystów. Nowe zapisy w praktyce zrównują prawa wszystkich stażujących nauczycieli. Obecnie również nauczyciele stażyści, którzy w okresie odbywania stażu na stopień nauczyciela kontraktowego (obecnie trwający rok i dziewięć miesięcy) znajdują się w sytuacji konieczności zmiany placówki zatrudnienia (i to niezależnie od przyczyn), mogą kontynuować rozpoczęty w pierwotnej placówce staż w innej, pod warunkiem podjęcia w niej zatrudnienia w okresie nieprzekraczającym trzech miesięcy i po uzyskaniu cząstkowej oceny pracy za czas odbytego stażu. Jednak ocena ta nie powinna być niższa niż dobra. Nowe zapisy zadowolą również dyrektorów przedszkoli, którzy już bez najmniejszych wątpliwości będą mogli zatrudnić nauczyciela stażystę na okres krótszy niż dwa lata szkolne bez obawy, że w ten sposób blokują jego rozwój zawodowy. Niejednokrotnie zdarza się bowiem, że w danym przedszkolu nie ma warunków organizacyjnych, aby zatrudnić takiego nauczyciela na pełne dwa lata pomimo najlepszych chęci samego dyrektora. Dotyczy to chociażby zatrudniania nauczyciela na zastępstwo na czas nieobecności innego. Do tej pory taka możliwość kontynuowania stażu była zapewniona tylko nauczycielom kontraktowym i mianowanym. Wynikało to z faktu, że nauczyciel stażysta odbywał cały staż w okresie jednego roku szkolnego (dziewięć miesięcy). Po wydłużeniu tego okresu należało stworzyć możliwość kontynuowania stażu również nauc...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Przedszkola"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy